TİHEK: AVM oyun alanında Down sendromlu çocuğa ayrımcılık cezası

Türkiye İnsan Hakları ve Eşitlik Kurumu (TİHEK), Down sendromlu bir çocuğun alışveriş merkezindeki çocuk oyun alanına alınmaması nedeniyle işletmeye ayrımcılık yasağı ihlalinden 256 bin 357 TL idari para cezası uyguladı. Kurumun açıklamasını aktaran TRT Haber (Anadolu Ajansı mahreçli, 6 Kasım 2026 16:01) kararın eşit muamele yükümlülüğüne dayandığını duyurdu. Açı, yerel memur ya da belediye işlemi değil; ülke çapında kurumsal eşitlik yaptırımıdır.

Olay, geçen yıl 10 Ocak'ta yaşandı. Aile, çocuğun oyun parkı görevlileri tarafından "özel çocukları almıyoruz" denilerek alana alınmadığı iddiasıyla savcılığa suç duyurusunda bulundu. Ankara Batı 10. Asliye Ceza Mahkemesi'nde işletmenin mesul müdürü Ali M. hakkında dava açıldı. Mahkeme, "kişiler arasında ayrımcılık yapma" suçundan 10 ay hapis cezası verdi; hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına (HAGB) karar verdi. HAGB, cezanın açıklanmayıp denetim süresine bağlanmasıdır; kaynakta kesinleşmiş infaz veya cezaevi hükmü olarak yer almaz.

İdari süreç mahkemeden ayrı

Ceza mahkemesi kararından sonra aile TİHEK'e başvurdu. Şirket vekili kurum incelemesinde, ayrımcılığı destekleyen belge bulunmadığını, başvurunun olaydan yaklaşık bir yıl sonra yapılmasının iddiaların gerçekliği konusunda soru işareti doğurduğunu ve özel gereksinimli çocuklara olumsuz tutum sergilenmediğini savundu. TİHEK inceleme sonunda ayrımcılık yasağının ihlal edildiğine hükmederek bu olay için 256 bin 357 TL idari para cezası uyguladı.

Aynı işletmeye daha önce benzer bir ihlal nedeniyle TİHEK tarafından 204 bin 285 TL idari para cezası verilmişti. İki tutar ayrı kararlara aittir; toplanarak tek yeni ceza gibi sunulmaz. 204 bin 285 TL'lik önceki yaptırım, Anadolu Ajansı'nın 2 Aralık 2025 tarihli haberinde de üst sınırdan idari para cezası olarak yer almıştı. Bugünkü 256 bin 357 TL ise TRT'nin AA mahreçli aktarımında bu başvuruya özgü idari karardır; Asliye Ceza'daki 10 ay + HAGB hükmüyle karıştırılmaz.

TİHEK kararı, 6701 sayılı Kanun çerçevesinde engellilik temelinde ayrımcılık yasağının idari denetimini gösterir. Anayasa Mahkemesi'nin hak ihlali ve mevzuat denetimi hattıyla birlikte bakıldığında kurumsal eşitlik mekanizmalarının tamamlayıcı rolü öne çıkar; ayrıntı için AYM'nin önalım rayiç bedel iptali ve Resmî Gazete / kamusal düzenleme özetleri izlenebilir. Çocuk ve aile kimliği bu metinde yer almaz.

Foto: Sabri76 / Wikimedia Commons (CC0)